تبلیغات
توتستان - تاریخچه ادبیات معمایی-جنایی
 
توتستان
وبلاگ ادبی،سینمایی،انتقادی
یکشنبه 1 شهریور 1394 :: نویسنده : محمدرضا آزادی       

سرآغاز واقعی این ژانر ادبی مثل هر شاخه دیگر هنر و ادبیات مبهم و غیر قطعی است و از کهن الگوهای تمدنی و بشری مثل داستان قتل هابیل توسط قابیل و دیگر افسانه ها،حکایات و تمثیلات تاریخ آدمی الهام گرفته شده است.

تا قبل از ادگار آلن پو رمان معمایی-جنایی بطور مستقل وجود نداشت ولی آثاری موجود بودند که مایه های این ژانر در خود داشتند.قصه های هزار و یک شب،اثر مصری گنج شاه رامپسنیتوس و افسانه های یونانی و رومی در دوران پیش از میلاد و یا زادیگ اثر ولتر و یا کالب ویلیامز اثر گادوین در قرن هفدهم از این جمله اند.

ادگار آلن پو را با سه اثر قتل در مرده شورخانه،نامه ربوده شده و راز ماری روژه طی سالهای 1841 تا 1846 و با خلق شخصیت آگوست دوپن کارآگاه آماتور که برای حل معماهایش از اصول منطق و استنتاج عقلی بهره می برد را می توان پدر رمان معمایی-پلیسی مدرن نامید.بسیاری از روشهای پو هر چند قبلاً موجود بودند اما هرگز در یک قالب متحد وهدفمند به کار نرفته بوده اند.با مرگ زودهنگام پو نیم قرن این ژانر به خواب رفت اما از اواخر قرن نوزدهم دوباره شعله کشید.چارلز دیکنز در رمان خانه غمزده یا قانون زده با خلق بازرس باکت و بعد رمان ناتمام راز ادوین درود قدمی دراین راه بر داشت.امیل گابوریو فرانسوی با داستان ماجرای لورژه بیوه،پرونده شماره 113 و پول دیگران و شخصیت موسیو لکوک و ویلکی کالینز انگلیسی با رمان مون استون وآنا کاترین گرین با رمانهای دست و انگشتر،پشت درهای بسته و خانه صنوبرهای نجواگر و شخصیت خانم وایولت استرنج و فرگوسن هیوم با رمان راز یک درشکه این ژانر را توسعه دادند.

عصر طلایی و کلاسیک این ژانر با آرتور کانن دویل و شخصیت بی نظیر شرلوک هلمز به بلوغ رسید.هلمز مردی حساس،کناره جو ولی ثابت قدم بود که با تحلیل علت و معلولی و استنتاج علمی و عقلی معماهایش را حل می کرد.اوج هنر دویل را در چهار رمان اتود در قرمز لاکی،نشانه چهار،دره وحشت و درنده باسکرویل می توان دید.دویل عناصر روانشناختی و مستند را با هم ترکیب و اثری کامل خلق کرد.او همچنین پایه گذار دستیارانی برای کارآگاه اصلی شد که برای شرلوک دکتر واتسن خلق شد.ادامه حرکت دویل را بانوی جنایت یعنی آگاتا کریستی پی گرفت و شخصیتهای مادام مارپل و هرکول پوآرو کارآگاه بلژیکی با سلول های خاکستری مغزش و آداب خاصش و چند شخصیت کم اهمیت تر را خلق کرد.

آستین فریمن با شخصیت دکتر توراندایک کارآگاه علمی یا به نوعی پزشکی قانونی را وارد داستان کرد.او همچنین هویت قاتل را از همان ابتدا فاش نموده و فقط جریان اثبات آن را روایت می کرد.داستان استخوان سرودخوان نمونه ای از آثار اوست.دنباله رو او آرتور ب ریو با رمانهای فشنگ ساکت و قلم زهر آلود و کارآگاهش گریک کندی،جان رود با رمانهای معمای پودینگتون و  پرونده الربی و کارآگاهش پروفسور پریستلی و  ژاک فورتل با رمان معمای سلول 13 و شخصیت پروفسور آگستوس ون داوسون بودند.

دهه بیست وسی و چهل در امریکا با قانون ممنوعیت الکل و باندها جنایتکارش عصر تازه ای در رمان معمایی-جنایی با زیرشاخه هادربوی یا مرد سرسخت را آغاز کرد.خصوصیت ویژه کارآگاهش مردی معمولی ولی سرسخت،سمج ولی با نگاهی سخت و اندوه بار به زندگی بود.بیشتر نویسندگان این آثار در مجله نقاب سیاه در دهه بیست شروع به کار کردند.مشهور ترین نویسندگان این شاخه دشیل همت با کارآگاه مشهورش سام اسپید(شاهین مالت) و شرکت کنتیننتال اپ با مجموعه ای از کارآگاهان بی نام که در دنیای واقعی هم همانند داشت(کلید شیشه ای) و ریموند چندلر با کارآگاهش فلیپ مارلو در رمانهایی مثل خواب بزرگ و خداحافظی طولانی و هوراس مک کوی با رمانهای آنها به اسبها شلیک کردند یا نه ومیکی اسپیلین  خالق مایک هامر و کرنل وولریچ با نام مستعار ویلیام آیریش . جیمز ام کین با رمانهای پستچی همیشه دو بار زنگ می زند و میلدرد پیرس نام برد.

یک اثر معمایی-جنایی بر اصولی استوار است.اول جنایت دوم جانی و سوم کارآگاه که داستان روایت تلاش کارآگاه پلیس و یا مجری خودخواسته عدالت برای اعمال حقیقت و مجازات جانی است.داستان می تواند روایتش حل یک معمای جنایی و یا سیر تلاش کارآگاهش برای دستیابی به جانی و یا حتی تحلیل اجتماعی یک ماجرای جنایی باشد.

در رمانهایی خاص مثل در کمال خونسردی تورمن کاپوتی راوی فقط بیطرفانه جنایت و جانیان و کارآگاهان را تعقیب و تحلیل می کند.رمانهایی هم هستند که کارآگاه و جانی ترکیب و راوی خود مجرم است.

ژانرکارآگاهان بسیار دیگری نیز به خود دید.شخصیتهایی مثل پدربراون(ک گ چسترتن)،دکتر رجینالد فورچون(ه س بیلی)،سرهنگ گر(لین براک)،ملکوم سیج(هربرت جنکینز)،لرد پیتر ویمسی(دروتی ل سیر)،جفرسن هستینگز(جیمز هی)،ونیترو فرمیو(لوئیس تریسی)،جیم هنوی بی سواد(اکتاویوس روی کوهن)،هاناد(آ و میسون)،مکس کارادوس(ارنت براما)،ترنلی کولتن نابینا(کلینتون استگ)،لیدی مولی(بارونس ارژی)،میلیسنت نیوبری(جنت لی)،جودیت لی لب خوان(ریچارد مارش) از این جمله اند.

کشورهای مختلف نویسندگان بسیار را راهی این ژانر کردند.آلمان با دیتریش هدن،ج ک کالباخ،پ وایز،پ میسنرو کارل راسنر،اتریش با آدولف وایسل و بالدوین گرولر،ایتالیا با الیویری،اتولنگویی و لوئیجی کاپوانا،روسیه با جنایات و مکافات داستایوفسکی که بشدت تحت تأثیر پو بود و کارل فون تروجانوفسکی لهستانی و فرانک هلر سوئدی و اسون الیستاد دانمارکی و اور ریشتر وریش نروژی و هنینگ مانکل سوئدی از این جمله اند.

 

تعداد دیگری از نویسندگان مطرح این ژانر ارل استنلی گاردنر،راس مک دانلد،رکس استاوت،الری کوئین،اد مک بین،سارا پارتسکی،سو گرافتن،تونی هیلرمن،برت هارت،ویلیام فالکنر،ریچارد سیل،رابرت لسلی بلم،لیندا بارنز،الیس دیلن،ایتالو کالوینو،دیمن رانیون،ویلکی کالینز،ساکس رومر،ج س لوفانو،مری الیزابت برادو،هنری وود،رابرت بار،آنتونی برکلی،جولیان سایمونز،مایکل گیلبرت،گستون لرو،فریمن ویلز کرافتز،کیرر دیکسن،ادموند کریسپین،روت رندل،لرد فردریک همیلتون،ویلیام لوکیو،آ فیلیپس اپنهایم،رانلد آ ناکس،آرنولد بنت،ایزرائیل زنگویل،بلاک لوند،برتون آ استیونسون،ادگار والاس،آرتور آ مک فارلند،جان ت مک اینتایر،آ فیلدینگ،هنری وید گوردون پلی دل،آ و مارچمن،مارک الرتون،ایدن فیلیپاتز،جی آبری تایسن،هربرت نیو،دبلیو آر برنت،جیم تامپسون،المور لئونارد،پاتریشیا های اسمیت و جان دیکسن کار هستند.

 

بعضی از کارآگاهان مشهور دیگر هم آلبر کمپیون(مارجری آلینگام)،ریچارد هنی(جان بوکان)،هلموک جونز نسخه هجوآمیز شرلوک هولمز(برت هارت)،دفی دیل روزنامه نگار،نرو ولف ویلچرنشین(رکس استاوت)،دن ترنر بذله گو،کارلوتا کارلایل تاکسی ران،لو آرچر،رولتا بیل(گاستون لرو)،فرانک اسپارگو(ج س فلچر)رابرت استابروک(لوئیس داج) جف درل(هری استیون کیلر،عمو ابنر(ملویل داوسین پست)،سربازرس ویلیام داوسون(بنت کاپل استون)،آنتونی گلینگهام(آ آ میلن)،فیلیپ ترنت(آ س بنتلی)،آنتونی گترین(فیلیپ مک دانلد)،آرسن لوپن(موریس لبلانک)،نیک کارتر،رفلز(ای و هورنونگ)،مایکل لئونارد-گرگ تنها(لوئی جوزف وایس)،بولداگ دراموند(هرمان سایریل مک نیل)،نیلد اسمیت(ساکس روهمر)،چارلی چان(ارل دربیگرز)،فیلو وانس(ویلارد رایت یا اس اس وان داین)،مایکل شین(برت هالیدی)،سایمون تمپلار-قدیس(لزلی چارتریس)،الری کوئین(الری کوئین)،کارآگاه مگره(ژرژ سیمنون) و کورت والاندر(هنینگ مانکل) هستند.

 

امروزه از دل ژانر معمایی-جنایی زیر ژانرهای پلیسی،کارآگاهی،جاسوسی،هراس آور یا ترسناک بیرون آمده اند ضمن آنکه با درهم آمیزی ژانرها بسیاری از رمانها فانتزی علمی-تخیلی و ترسناک هم دارای تم اصلی معمایی جنایی هستند.از جمله این آثار می توان آثارجاسوسی لن دیتون(هری پالمر)،جان لوکاره،فردریک فورسایت و یان فلمینگ(جیمز باند) و تام کلنسی(جک رایان)،دراکولای برام استوکر(پروفسور وان هلسینگ)،رمان نایت ساید سایمون گرین(جان تیلور)،کتابهای کارآگاه آلیجاه بیلی ایزاک آسیموف نام برد.





نوع مطلب : ادبیات داستانی، 
برچسب ها : ادگار آلن پو، آتور کانن دویل، آگاتا کریستی، ژرژ سیمنون، ریموند چندلر، ادبیات معمایی-جنایی، دشیل همت،
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 4 شهریور 1394 05:42 قبل از ظهر
با سلام

دانلود و فروش آرشیو کامل فیلم های جکی چان در وبلاگ ما

بهترین فیلم های کمدی-رزمی در دنیا

دوبله به فارسی - کیفیت عالی

تخفیف زیاد برای خرید آرشیو کامل

برای مشاهده عناوین و یا خرید ، به وبلاگ ما بیایید

موفق باشید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


 
درباره وبلاگ

در این وبلاگ نظریات شخصی نویسنده در حوزه های ادبیات داستانی و سینما ذکر شده است.

Homo damnatus est ad tragoedia
Man is doomed to tragedy
انسان محکوم به تراژدی است
مدیر وبلاگ : محمدرضا آزادی
مطالب اخیر
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :